ཤེས་ཡོན་གོ་རྟོགས་ལས་འགུལ།

ཉེ་ལམ་འདི་ག་བོད་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་མང་གཙོ་འཕེལ་རྒྱས་ལྟེ་གནས་ཁང་གི་འཛིན་སྐྱོང་འགན་འཛིན་བསྟན་འཛིན་ཟླ་བ་ལགས་དང་། ཉམས་ཞིབ་པ་ངག་དབང་ལུང་རྟོགས་ལགས་རྣམ་གཉིས་སུད་སི་ཇེ་ནི་ཝར་ཚོགས་པའི་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ལྷན་ཁང་གི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་ ༥༤ པར་མཉམ་ཞུགས་གནང་སྟེ། ཚོགས་ཐོག་ཏུ་བོད་ནང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་སྙན་སྒྲོན་ཞུས་པ་དང་། ཟུར་སྤེལ་ལས་རིམ་འདྲ་མིན་ནང་མཉམ་ཞུགས་བྱས་ཐོག་རྒྱལ་ཁབ་དུ་མའི་འབྲེལ་ཡོད་སྐུ་ཚབ་དང་། དུས་རྒྱུན་མཉམ་ལས་བྱེད་མཁན་གྱི་གཞུང་འབྲེལ་མ་ཡིན་པའི་ཚོགས་པ་ཁག་གི་སྐུ་ཚབ་བཅས་སུ་ཐུག་འཕྲད་དང་གྲོས་མོལ་བྱས་ཡོད། ད་ལན་གྱི་ཞུ་གཏུག་ལས་འགུལ་དེས་ལོ་རྗེས་མ་ ༢༠༢༤ ལོའི་ཕྱི་ཟླ་དང་པོའི་ནང་དུ་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ནས་རྒྱ་ནག་གི་འོག་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་གནས་བབ་ཐད་རེས་འཁོར་ཞིབ་བཤེར་Universal Periodic Review (UPR) ཐེངས་བཞི་པ་བྱ་རྒྱུའི་དུས་ལ་བབ་ཡོད་པར་བརྟེན། རྒྱ་གཞུང་གིས་ངོས་ནས་བོད་ནང་དུ་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་འགལ་བའི་གདུག་རྩུབ་རང་བཞིན་གྱི་སྲིད་ཇུས་ལག་བསྟར་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པར་གཙོ་འདོན་ཡོང་ཐབས་བྱས་ཡོད། ཞུ་གཏུག་ལས་འགུལ་དེའི་ནང་གཙོ་བོ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ནང་གི་ཆོས་དད་རང་དབང་རྡོག་རོལ་གཏོང་བཞིན་པའི་གནད་དོན་དང་། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ལ་འཆར་གཞི་ལྡན་པའི་ལམ་ནས་ཉམས་རྒུད་གཏོང་བཞིན་པའི་སྐོར། དེ་བཞིན་བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོའི་སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་དང་། འདུ་འཛོམས་རང་དབང་རྡོག་རོལ་ཚབས་ཆེན་བཏང་སྟེ་བོད་མི་མང་དག་ཅིག་འཇུ་བཟུང་བཙན་ཁྲིད་ཀྱིས་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་ཁྲིམས་བཤེར་དང་། རང་དབང་ལྡན་པའི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་གླ་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་རྩ་ནས་སྤྲོད་ཀྱི་མེད་པའི་སྐོར་དང་། དེ་བཞིན་༧གོང་ས་མཆོག་གི་ཡང་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་དང་། བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་པ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ལ་གླེང་སློང་བྱས་ཡོད། མ་ཟད་རྒྱ་ནག་གིས་ཁྲིམས་འགལ་ཐོག་གསང་ཞིབ་ས་ཚུགས་སོགས་སུ་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་པ་མང་དག་ཅིག་བཀག་ཉར་བྱས་ཏེ། རྡུང་རྡེག་མནར་གཅོད་དང་། བཙན་དབང་འོག་གར་སོང་ཆ་མེད་ཀྱི་གནས་སུ་སྐྱེལ་བཞིན་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དང་། རྒྱ་གཞུང་གིས་དེང་གི་ཆར་རང་དབང་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོའི་ནང་དུའང་རྣམ་པ་འདྲ་མིན་གྱི་ལམ་ནས་རྒྱལ་མཚམས་ལས་བརྒལ་བའི་གཉའ་གནོན་གྱི་ལས་འགུལ་སྤེལ་ཏེ་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་ཚོའི་ཁ་འགོག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པའི་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཡང་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་ཡོད། ཕྱི་ཟླ་ ༩...

བཞུགས་མོལ་བགྲོ་གླེང་གི་གསུང་བཤད་པ་རྣམ་པ། ཕྱི་ཟླ་༨ པའི་ཚེས་ ༣༠ ནི་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱིས་བཙན་དབང་འོག་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་གྱུར་བའི་མི་རྣམས་ཀྱི་ཉིན་མོར་གཏན་འབེབས་བྱས་པ་ལྟར་བོད་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་མང་གཙོ་འཕེལ་རྒྱས་ལྟེ་གནས་ཁང་གིས་ལོ་ལྟར་ཉིན་མོ་དེ་སྲུང་བརྩི་ཞུ་བཞིན་ཡོད།  འདི་ལོ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ནང་དུ་བཙན་དབང་འོག་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་གྱུར་བའི་སྦྱོར་བ་ཇི་ལྟར་ལག་བསྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཚུལ་གསལ་འདོན་ཡོང་ཐབས་སུ་འདི་ག་ལྟེ་གནས་ཁང་གིས་ཕྱི་ཟླ་ ༨ པའི་ཚེས་ ༣༠ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ་ཚོུད་ ༡༠ ཐོག་རྡ་ས་ནོར་བུ་གསོལ་མགྲོན་ཁང་གི་ཚོགས་ཁང་དུ་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་ཟུར་གསུམ་དང་བོད་གནས་ཉམས་ཞིབ་པ་གཅིག་བཅས་ཀྱི་བར་བཞུགས་མོལ་བགྲོ་གླེང་གི་ལས་རིམ་ཞིག་གོ་སྒྲིག་ཞུས་ཡོད།  བཞུགས་མོལ་ལས་རིམ་དེར་གསུང་བཤད་གནང་མཁན་ཆབ་སྲིད་བཙོན་ཟུར་དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་ལགས་དང་། ཆབ་སྲིད་བཙོན་ཟུར་ངག་དབང་འོད་འབར་ལགས།  ཆབ་སྲིད་བཙོན་ཟུར་ཚེ་རིང་རྡོ་རྗེ་ལགས། བོད་གནས་ཉམས་ཞིབ་པ་དབང་ལྡན་སྐྱབས་ལགས་བཅས་ཡིན་པ་དང་། ཉན་ཞིབ་ཏུ་ཕེབས་མཁན་གཞུང་འབྲེལ་མ་ཡིན་པའི་ཚོགས་པ་ཁག་གི་ཚོགས་མི་དང་། ས་རཱ་དང་ནོར་གླིང་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སློབ་ཕྲུག་ཁག་ཅིག  གསར་འགོད་པ་བཅས་ཁྱོན་མི་གྲངས་དྲུག་ཅུ་མ་ཟིན་ཚོགས་བཅར་གནང་འདུག   བཞུགས་མོལ་ལས་རིམ་འགོ་འཛུགས་མ་བྱས་གོང་ལྟེ་གནས་ཁང་གི་འཛིན་སྐྱོང་འགན་འཛིན་བསྟན་འཛིན་ཟླ་བ་ལགས་ཀྱིས་ད་བར་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་༧པཎ་ཆེན་ཆུང་སྲིད་དགེ་འདུན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་མཆོག་གཙོས་པའི་བོད་མི་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་བཙན་དབང་འོག་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་གྱུར་བའི་གནས་སུ་བཅུག་ཡོད་པ་དང་། བཙན་དབང་འོག་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་གྱུར་བར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་དེ་ཉིད་ཞི་ཅི་ཕིང་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་འཛིན་དུ་སླེབས་པ་ནས་བཟུང་གཞི་རྒྱ་ཇེ་ཆེར་སོང་ཡོད་ཚུལ་གསུངས་སོང་ལ། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཆེད་མཁས་མི་སྣས་སྔ་གཞུག་བར་གསུམ་དུ་བོད་མི་མང་པོ་བཙན་དབང་འོག་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་གྱུར་བའི་གནས་སུ་ལྷུང་བར་སེམས་འཚབ་ཀྱིས་རྒྱ་གཞུང་ལ་དོགས་འདྲི་བྱས་ཡོད་པ་དང་། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ངེས་པར་དུ་མི་ཐམས་ཅད་བཙན་དབང་འོག་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་འགྱུར་རིགས་འགོག་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཆིངས་ལ་མཚན་བཀོད་ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་པ་རྣམས་ཆ་རྐྱེན་གང་ཡང་མེད་པའི་སྒང་ནས་གློད་བཀྲོལ་གཏོང་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་གནང་སོང་།  དེ་བཞིན་ལྟེ་གནས་ཁང་གི་སྤེལ་བའི་བརྙན་ཐུང་ནང་དུའང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་གསང་ཞིབ་ས་ཚུགས་སོགས་ཀྱི་ནང་དུ་བོད་མི་ཧ་ཅང་མང་པོ་བཙན་དབང་འོག་གསང་བའི་བཀག་ཉར་བྱས་ཏེ་ཁྲིམས་བཤེར་གྱི་ཐོབ་ཐང་རྩ་ནས་མི་རག་པ་མ་ཟད། ནང་མི་ལ་རྩ་ནས་འབྲེལ་ཐག་གཅོད་པ་དང་། མནར་གཅོད་དྲག་པོ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་སོགས་བཙོན་པ་ཁག་ཅིག་གི་ལོ་རྒྱུས་བདེན་དཔང་དུ་བགྲངས་ནས་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་སོང་།  ལྟེ་གནས་ཁང་གི་འགན་འཛིན་བསྟན་འཛིན་ཟླ་བ་ལགས། བཞུགས་མོལ་གྱི་ནང་དོན།  ཆབ་སྲིད་བཙོན་ཟུར་དགེ་འདུན་རིན་ཆེན་ལགས་ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༣ ལོར་ཁོང་ཉིད་འཇུ་བཟུང་བྱས་པའི་སྐབས་སུ་དངོས་མྱོང་གཞིར་བཞག་གིས་གསུངས་དོན། སྐབས་དེའི་ལྷ་སའི་ཕྱི་ཕྱོགས་ནས་ཡིན་པའི་བཙོན་པ་ཚོ་འཇུ་བཟུང་བྱས་ཚར་བའི་རྗེས་སུ་འཇའ་ཡལ་བ་ལྟ་བུར་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་གྱུར་བའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་དང།...

ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༠ ལོར་མདོ་སྨད་ཡུལ་ནས་རྒྱ་ཡིག་གཙོར་བཟུང་གི་སློབ་གསོའི་ཐབས་ལམ་གཉིས་པར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་སྐབས་ཀྱི་ཚབ་མཚོན་འདྲ་པར། འདི་ལོའི་ལོ་སྟོད་ནས་བཟུང་སྟེ་བོད་མདོ་སྨད་རྔ་བ་ཁུལ་གྱི་དམའ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཁག་ཏུ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཁུ་སིམ་པོར་རིག་གནས་བཙན་བསྒྱུར་བྱེད་པའི་ཤེས་ཡོན་སྲིད་ཇུས་ཤིག་སྟེ་བསླབ་གཞིའི་སྐད་ཡིག་རྒྱ་ཡིག་ཡིན་པའི་ཐབས་ལམ་གཉིས་པ་ཞེས་པའི་སློབ་གསོའི་ལམ་ལུགས་གསར་པ་དངོས་སུ་ལག་བསྟར་བྱེད་འགོ་བརྩམས་འདུག  བསླབ་གཞིའི་སྐད་ཡིག་རྒྱ་ཡིག་ཡིན་པའི་སློབ་གསོའི་ལམ་ལུགས་དེ་ཉིད་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ལོ་ནས་བཟུང་རྔ་བ་ཁུལ་དུ་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུའི་གླེང་སློང་བྱུང་སྐབས་ས་གནས་ཀྱི་བོད་མི་སློབ་གསོ་བ་དང་ཤེས་ཡོན་པའི་སྡེ་ཁག་གིས་རྒྱ་གཞུང་ལ་སྙན་ཞུ་བརྒྱབས་པ་དང་ལག་བསྟར་དེར་དགག་པ་བྱེད་པའི་ཡོངས་ཁྱབ་འཕྲིན་ཡིག་དང་བསམ་འཆར་རྩོམ་ཡིག་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་ནས་ངོས་ལེན་མེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་པོ་བསྟན་འདུག  ཚ་རུ་མ་གྲོང་རྡལ་དང་ཐབས་ལམ་གཉིས་པ་ལག་བསྟར་བྱེད་བཞིན་པའི་ཚ་རུ་མའི་སློབ་ཆུང་། གནས་ཚུལ་དེའི་ཐད་རྔ་བ་ཁུལ་དུ་དགེ་རྒན་གྱི་ཕྱག་ལས་གནང་བཞིན་པའི་བོད་མི་ཞིག་གིས་འདི་ག་ལྟེ་གནས་ཁང་དུ་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་དོན་ལྟར་ན། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ལོའི་དཔྱིད་ཀ་ནས་བཟུང་སྟེ་སློབ་གསོ་ཐབས་ལམ་གཉིས་པ་ཟེར་བ་རྔ་བ་ཁུལ་གྱི་སློབ་གྲྭ་ཆ་ཚང་གི་ནང་དུ་དངོས་སུ་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱའི་འཆར་གཞི་བཏིང་འདུག སློབ་གསོའི་ཐབས་ལམ་གཉིས་པ་ཟེར་བ་དེ་ཡིས་སྔོན་ཐབས་ལམ་དང་པོའི་སློབ་གསོའི་ལམ་ལུགས་ཁྲོད་དུ་བོད་ཡུལ་གྱི་སློབ་གྲྭ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ལ་ཨང་རྩིས་དང་ཚན་རིག སྤྱི་ཚོགས་རིག་གནས་སོགས་ཀྱི་སློབ་ཚན་རྣམས་བོད་ཡིག་རང་གི་ལམ་ནས་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་པའི་ལམ་ལུགས་ཡོད་པ་དེ་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བཅོས་བྱས་ཏེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྒྱ་ཡིག་ལམ་ནས་ཁྲིད་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད།   དགེ་རྒན་དེ་གསུངས་རྒྱུར་“སློབ་ཐབས་གསར་པ་འདི་ནི་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་རྩ་མེད་གཏོང་རྒྱའི་ཐབས་ལམ་ཞིག་རེད། སྲིད་ཇུས་འདི་ནི་འགོ་ཁྲིད་ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་རང་སྣང་གང་ཤར་གྱིས་བཀོད་ཁྱབ་བཏང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་འདི་ལ་ཁྲིམས་ལུགས་དང་ཚན་རིག་གི་རྒྱབ་རྟེན་གང་ཡང་མེད། གོང་རིམ་གྱི་ཚོགས་ཆེན་མང་པོའི་སྟེང་དུ་འགོ་ཁྲིད་དེ་དག་གིས་སློབ་གསོ་ཐབས་ལམ་གཉིས་པ་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱའི་དམིགས་ཡུལ་འགྲུབ་ཆེད་དུ་ཐབས་ལམ་དང་པོའི་ལམ་ལུགས་ཁྲོད་བོད་ཡུལ་གྱི་སློབ་གསོའི་གནས་ཚད་ཧ་ཅང་ཞན་པོ་ཡིན་ཚུལ་གྱི་འགྲེལ་བཤད་ལོག་པར་བརྒྱབས་ཡོད།”ཅེས་གསུངས་བྱུང་།  ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ལོར་རྒྱ་ཡིག་གཙོར་བཟུང་གི་སློབ་གསོའི་ཐབས་ལམ་གཉིས་པ་ཞེས་པ་ཨ་མདོ་རྔ་བ་རུ་དངོས་སུ་ལག་བསྟར་བྱ་འཆར་ཡོད་པའི་གླེང་སློང་བྱུང་སྐབས་བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་བ་དང་དགེ་རྒན། སློབ་ཕྲུག་གི་ཕ་མ། ས་གནས་བོད་རིགས་ལས་བྱེད། སློབ་ཕྲུག་སོགས་ཀྱིས་གཞུང་ལ་སྙན་ཞུ་ཕུལ་བ་དང་ཡོངས་ཁྱབ་དགག་རྩོམ་བྲིས་པ་སོགས་ཐབས་ལམ་འདྲ་མིན་གྱི་ལམ་ནས་དགག་པ་ཤུགས་ཆེར་བྱས་པར་བརྟེན་འཆར་གཞི་དུས་ལྟར་ལག་བསྟར་མ་ཐུབ་པར་ལུས་ཀྱང་འདི་ལོ་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༣ ལོའི་ལོ་འགོ་བཙུགས་པ་ནས་བཟུང་དམའ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཁག་ཏུ་རིམ་བཞིན་ཁུ་སིམ་པོར་དངོས་སུ་ལག་བསྟར་བྱེད་འགོ་བཙུགས་འདུག   ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ལོར་རྔ་བ་ཁུལ་དུ་སློབ་གསོའི་ཐབས་ལམ་གཉིས་པའི་སྐོར་གྱི་གླེང་སློང་བྱེད་སྐབས་སྐད་འཕྲིན་བརྒྱུད་དེ་དྲྭ་ཐོག་ནས་མི་མང་གི་འོས་འཕེན་སྐབས་བོད་མི་༢༨༠༠༠ ཙམ་གྱིས་ཆ་ཤས་བླངས་བའི་ནང་ནས་བརྒྱ་ཆ་ ༩༧ གྱིས་བོད་ཡིག་གཙོ་བཟུང་གི་སློབ་ཁྲིད་བདམས་འདུག སྔོན་རྔ་བ་ཁུལ་དུ་སློབ་གསོ་ཐབས་ལམ་གཉིས་པར་ལག་བསྟར་བྱེད་པར་དགག་པ་དང་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་མཁན་མང་དག་ཅིག་བྱུང་བའི་ནང་ནས་ཡོངས་གྲགས་སུ་གྱུར་བ་གཅིག་ནི་ད་ལྟ་རྒྱའི་བཙོན་ཁང་དུ་ལོ་བཞི་དང་ཕྱེད་ཀའི་དུས་བཀག་བཙོན་འཇུག་གི་ཁྲིམས་ཆད་ཁུར་བཞིན་པའི་ན་གཞོན་ཤེས་ཡོན་པ་ཐུབ་བསྟན་བློ་གྲོས་སམ་ཡོངས་གྲགས་སུ་ས་བུ་ཆེ་ཞུ་བ་ཁོང་རེད།...

ཟབ་སྦྱོང་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྷན་པར། བོད་ཀྱི་ན་གཞོན་ཚོར་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་ཡུན་གནས་དར་སྤེལ་སྐོར་གྱི་ཟབ་སྦྱོང་ཕུལ་བ།འདི་ག་བོད་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་མང་གཙོ་འཕེལ་རྒྱས་ལྟེ་གནས་ཁང་གིས་རྒྱ་གར་གྱི་ས་ཕྱོགས་འདྲ་མིན་ནང་ཁྲིམས་ལུགས་དང་སེམས་ཁམས་རིག་པ།  ཆབ་སྲིད་རིག་པ། ཚོང་དོན་རིག་པ། རྩིས་འཕྲུལ་རིག་པ།  སྐྱེས་དངོས་རིག་པ།  གསར་འགོད་རིག་པ་སོགས་སློབ་ཚན་སྣ་མང་སྒང་མཐོ་རིམ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་བཞིན་པའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སློབ་ཕྲུག་ཁག་ཅིག་དང་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལིར་རྟེན་གཞི་བྱས་པའི་གནས་སྤོ་བ་དང་སྐྱབས་བཅོལ་བའི་ལས་འཆར་ཚོགས་པའི་ལས་བྱེད་འཇམ་དབྱངས་ལྷ་མོ་ལགས་དང་། ནོར་ཝེ་རླུང་འཕྲིན་ཁང་གི་གསར་འགོད་པ་ཉི་མ་ལྷ་མོ་ལགས།  སྦེང་ལོར་ལ་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་ཕྱག་ལས་གནང་བཞིན་པའི་ཁྲིམས་ལུགས་སློབ་ཟུར་རིན་ཆེན་དབང་རྒྱལ་ལགས་བཅས་ཚོགས་བཅར་བ་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་ལ་ཕྱི་ཟླ་ ༧ པའི་ཚེས་ ༢༢ ནས་ ༢༤ བར་ཉིན་གསུམ་གྱི་རིང་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་ཡུན་གནས་དར་སྤེལ་སྐོར་གྱི་ཟབ་སྦྱོང་ཕུལ་ཡོད། ཟབ་སྦྱོང་འདི་ནི་འདི་ག་ལྟེ་གནས་ཁང་གི་ལོ་རེའི་གོ་རྟོགས་སྤེལ་བའི་ལས་གཞི་ཁྲོད་ནས་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་།  ཟབ་སྦྱོང་ཉིན་གསུམ་སྤེལ་བའི་རིང་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་ངོ་སྤྲོད་དང་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་ཐབས་ཀྱི་བརྒྱུད་ལམ་ངོ་སྤྲོད། སྤྱི་དམངས་དང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་བོད་ནང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་གནས་སྟངས་ངོ་སྤྲོད།  ཡུན་གནས་དར་སྤེལ་སོགས་བརྗོད་གཞིར་བྱས་པའི་ལས་རིམ་དྲུག་ཙམ་སྤེལ་ཡོད།  ཉིན་དང་པོའི་ནང་དུ་འདི་ག་ལྟེ་གནས་ཁང་གི་ལས་འཆར་དོ་དམ་པ་བསྟན་འཛིན་ཟླ་བ་ལགས་དང་ཁྲིམས་དོན་ལས་བྱེད་བསྟན་འཛིན་ནོར་སྒྲིན་ལགས་གཉིས་ཀྱིས་འགྲོི་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་རྩ་འཛིན་ཁག་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཏེ་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱབ་ཁོངས་འོག་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་སྤྱི་ཆིངས་ཁག་དང་འགྲོི་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་ཐབས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་རྣམས་གྱོད་དཔེའི་ལམ་ནས་ངོ་སྤྲོད་བྱས།  ལས་རིམ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ནང་དུ་ཟབ་སྦྱོང་མཉམ་ཞུགས་གནང་མཁན་རྣམས་འཛུལ་ཞུགས་དགོས་པའི་བྱེད་སྒོ་སྣ་མང་ཞིག་གོ་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་ཟབ་སྦྱོང་གི་ནང་དོན་རྣམས་བྱེད་སྒོ་དང་དཔེ་འགྲོས་ཀྱི་ལམ་ནས་ངོ་འཕྲོད་ཐབས་བྱས་ཡོད།  ལྟེ་གནས་ཁང་གི་ཉམས་ཞིབ་པ་ཉི་མ་འོད་ཟེར་ལགས་ཀྱིས་བོད་ནང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་གནས་སྟངས་སྐོར་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་ཤིང་།  ཆབ་སྲིད་དང་སྤྱི་དམངས།  སྐད་ཡིག  རིག་གཞུང་།  ཤེས་ཡོན། དཔལ་འབྱོར་དང་འཚོ་བ་སོགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་གི་གནས་བབ་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་མ་ཟད་།  རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་དུས་རྒྱུན་བོད་ནང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་རྡོག་རོལ་གཏོང་སྐབས་སུ་ཆེས་ཆེར་སྤྱོད་ཆེ་བའི་གཉའ་གནོན་གཏོང་བྱེད་ཀྱི་བརྡ་ཆད་དང་ཁྲིམས་འགལ་གྱི་སྲིད་ཇུས་རྣམས་གསལ་འདོན་བྱས་ཡོད། ...

དེ་རིང་ཕྱི་ཟླ་ ༦ པའི་ཚེས་ ༢༦ སྟེ་“མནར་གཅོད་ཕོག་མཁན་རྣམས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཉིན་མོ་”དང་སྟབས་བསྟུན་འདི་ག་བོད་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་མང་གཙོ་འཕེལ་རྒྱས་ལྟེ་གནས་ཁང་གིས་རྒྱ་ནག་དམར་པོའི་གཞུང་གིས་གདུག་རྩུབ་ཀྱི་འོག་ཏུ་སྡུག་སྦྱོང་མནར་གཅོད་ཚད་ལས་བརྒལ་བ་མྱངས་དང་མྱོང་བཞིན་པའི་ཐོབ་ཐང་དོན་གཉེར་གནང་མཁན་གྱི་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་པ་རྣམས་དང་ཁོང་ཅག་གི་འབྲེལ་ཡོད་ཉེ་འབྲེལ་ཡོངས་ལ་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།  མནར་གཅོད་ནི་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ལ་རྒོལ་བའི་ནག་ཉེས་ཤིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་ཐོག་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་གནས་བབ་གང་ལའང་དམིགས་བསལ་རྩ་ནས་མེད་པར་མནར་གཅོད་ཀྱི་རིགས་སྤོངས་དགོས་པ་གསལ་ཡོད་མོད།  འོན་ཀྱང་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་མཚོན་ན་“རྒྱལ་ཁབ་བདེ་འཇགས་ལ་ཉེན་ཁ་”དང་“མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ལ་གཏོར་བཤིག”“རྒྱལ་ཁབ་ཁ་བྲལ་ལ་ངན་སྐུལ་”“རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གསང་བ་ཕྱིར་བསྒྲགས་པ་”ཟེར་བ་སོགས་མནར་གཅོད་གཏོང་བྱེད་ཀྱི་ལག་ཆ་ལྟ་བུའི་གོ་དོན་མག་མོག་ཅན་གྱི་བརྗོད་ཚིག་སྤྱད་དེ་བོད་མི་རྣམས་འཇུ་བཟུང་བཙོན་འཇུག་དང་མནར་གཅོད་དྲག་པོ་གཏོང་བཞིན་ཡོད།  རྒྱ་ནག་དམར་པོའི་གཞུང་གིས་བོད་ས་བཙན་བཟུང་བྱས་པ་ནས་བཟུང་དྲག་པོའི་མནར་གཅོད་ཆེས་ཆེར་སྤྱད་དེ་བོད་མི་རྣམས་འདུལ་སྦྱོང་བྱེད་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅིང་ལྷག་པར་དུ་ཞི་ཅིང་ཕིང་གི་དུས་སྐབས་ནི་བོད་ལ་མཚོན་ན་མནར་གཅོད་ཀྱི་ཚ་རླབས་དྲག་ཏུ་འཕྱུར་བའི་དུས་ཚོད་ཅིག་རེད།  ཞི་ཅིང་ཕིང་གི་“དུས་རབས་གསར་པ་”ཟེར་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་བོད་ས་ཡོངས་ལ་སྔར་ལས་ལྷག་གི་དམ་དྲག་རྒྱ་ཆེར་བྱུང་ཡོད་པ་མ་ཟད་འཆར་གཞི་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་སྒང་ནས་བོད་དུ་“རིག་གཞུང་བཙན་བསྒྱུར་”དང་“མི་རིགས་རྒྱ་བསྒྱུར་”གྱི་སྲིད་ཇུས་མངོན་གསལ་དོད་པོར་ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ་དེ་དག་ལེགས་འགྲུབ་ཡོང་ཆེད་ནག་ཉེས་ཅི་ཡང་མེད་པའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་ལྡན་མི་སྣ་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་ཐོབ་ཐང་དོན་གཉེར་གནང་མཁན་གྱི་བོད་མི་ཧ་ཅང་མང་པོ་འཇུ་བཟུང་བཙོན་འཇུག་དང་ཁྲིམས་ཆད་ལྕི་མོ་བཏང་དང་གཏོང་མུས་རེད།  རྒྱ་ནག་ནི་“མནར་གཅོད་ཀྱི་རིགས་འགོག་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཆིངས་”ལ་མཚན་འགོད་བྱེད་མཁན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པར་བརྟེན་དེ་ཉིད་ལག་བསྟར་འགན་སྲུང་འོས་འགན་དངོས་སུ་དང་དུ་བླངས་ཏེ་“རྒྱལ་ཁབ་བདེ་འཇགས་”དང་“མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་”ཟེར་བ་སོགས་ཀྱི་བརྗོད་ཚིག་གི་འོག་ནས་བོད་མི་ཚོར་ཁྲིམས་མེད་ལུགས་མེད་ཀྱི་མནར་གཅོད་གཏོང་མཚམས་འཇོག་དགོས་པ་ཡིན་ལ་མནར་གཅོད་དང་འབྲེལ་བའི་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་དམིགས་བསལ་སྙན་སྒྲོན་པ་ལྟ་ཞིབ་ཏུ་ཡོང་བར་ཆོག་མཆན་སྤྲོད་དགོས། མ་ཟད་མནར་གཅོད་ཕོག་པར་དོགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཅི་རིགས་ལ་རྟོག་ཞིབ་བྱེད་མཁན་གྱི་རང་དབང་ལྡན་པའི་ཚོགས་ཆུང་ཆེད་བཙུགས་བྱེད་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་ནན་པོ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།   དེ་རིང་མནར་གཅོད་ཕོག་མཁན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཉིན་མོ་དང་སྟབས་བསྟུན་འདི་ག་ལྟེ་གནས་ཁང་ནས་བོད་ནང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་དོན་དུ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་གདུག་རྩུབ་འོག་སྡུག་སྦྱོང་མནར་གཅོད་ཚོད་མེད་མྱངས་དང་མྱོང་བཞིན་པའི་བོད་མི་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་ལ་ཡི་རངས་མཚོན་ཆེད་དང་མནར་གཅོད་ནི་ཆེས་གདུག་རྩུབ་དང་མཐའ་ཤལ་གྱི་བྱ་སྤྱོད་ཅིག་ཡིན་པར་བརྟེན་དེ་ཉིད་གནས་བབ་གང་དུའང་སྤྱོད་མི་རུང་བར་དྲན་སྐུལ་ཞུ་ཆེད་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་ཟུར་ཁག་ཅིག་གི་བདེན་དཔང་བརྙན་ཐུང་དང་པར་རིས་སོགས་རིམ་བཞིན་འགོད་རྒྱུ་ཡིན། ཁོང་རྣམས་ཀྱིས་སྙིང་སྟོབས་ཆེན་པོས་མུ་མཐུད་རྒྱ་ནག་གི་གདུག་རྩུབ་ཀྱི་ངོ་གདོང་ཕྱིར་སྟོན་པར་ང་ཚོས་བཅོས་མིན་གྱིས་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་གྲངས་མེད་ཞུ།   བརྗེད་དུ་མེད་པ། བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་ཟུར་གྱི་བདེན་དཔང་ཚིག་ཐོ།  བརྗེད་དུ་མེད་པ། བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་ཟུར་གྱི་བདེན་དཔང་ཚིག་ཐོ། བརྗེད་དུ་མེད་པ། བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་ཟུར་གྱི་བདེན་དཔང་ཚིག་ཐོ།  དེ་རིང་ནས་བཟུང་ཉིན་བཅུ་ཡི་རིང་“བརྗེད་དུ་མེད་པ་”ཞེས་པའི་ལས་འགུལ་རིམ་བཞིན་ལྟ་གནས་ཁང་གི་སྤྱི་ཚོགས་དྲྭ་རྒྱ་ཁག་ཏུ་འགོད་ངེས་ཡིན།

༢༠༡༦ ལོའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སྲིད་སྤྱི་གཉིས་ཀྱི་འོས་བསྡུ་ཆེན་མོའི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད། སྔར་དང་མ་འདྲ་བར་མང་ཚོགས་ཁྲོད་དོ་སྣང་དང་གླེང་སློང་། མཉམ་ཞུགས་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་ལ། དེ་བཞིན། མང་ཚོགས་ཁྲོད་ཕྱོགས་རེས་དང་གླེང་རྙོག སེམས་འཚབ་ཀྱི་རྣམ་པའང་གང་འཚམ་བྱུང་ཡོད་པར་བརྟེན། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་སྐབས་ ༡༦ པའི་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་དང་པོའི་ཐོག དབུས་འོས་བསྡུ་ལས་ཁང་ནས་ཟིན་བྲིས་བཏབ་པའི་འོས་བསྡུའི་སྒྲིག་གཞི་བསྐྱར་བཅོས་ཆེད་ཚོགས་ཆུང་ཟུར་འཛུགས་དགོས་པའི་གྲོས་ཆོད་བྱུང་དོན་ལྟར། འོས་བསྡུའི་སྒྲིག་གཞི་བསྐྱར་བཅོས་འཆར་ཟིན་ཚོགས་ཆུང་ཆེད་འཛུགས་ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༢༠ ཉིན་ནས་འོས་བསྡུའི་སྒྲིག་གཞི་བསྐྱར་བཅོས་ཀྱི་ལས་ཁུར་འགོ་འཛུགས་གནང་ཐོག  ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༣༡...

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༣ ལོར་འཛམ་གླིང་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་ངོས་ནས།  ཕྱི་ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༣ ཉིན་ནི་རྒྱལ་སྤྱིའི་གསར་འགོད་རང་དབང་ཉིན་མོར་གཏན་འབེབས་བྱུང་བ་ལྟར།  རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྱོན་ཡོངས་སུ་ལོ་ལྟར་ཉིན་མོ་འདི་སྲུང་བརྩི་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ལ།   དེ་བཞིན། རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཡོངས་ཁྱབ་གསལ་བསྒྲགས་ཀྱི་དོན་ཚན་ ༡༩ པའི་ནང་དུའང་། སྒེར་ཚུགས་དང་སྣ་འཛོམས།  རང་དབང་ཅན་གྱི་གསར་འགྱུར་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་འཛུགས་བསྐྲུན་དང་འཕེལ་རྒྱས། སྲུང་སྐྱོབ་བཅས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ནི།  རྒྱལ་ཁབ་གང་དེའི་དཔལ་འབྱོར་དང་དམངས་གཙོ་ཡར་རྒྱས་སྲུང་སྐྱོབ་ཐད་མེད་ཐབས་མེད་པའི་གཞི་རྩའི་ཆ་རྐྱེན་ཡིན་ཞེས་གསལ་འདོན་བྱས་ཡོད། ཡིན་ནའང་། བོད་ས་ཡོངས་ལ་རྒྱ་གཞུང་གིས་བཙན་བཟུང་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ།  བོད་ནང་འགྲོ་བ་མིའི་གཞི་རྩའི་ཐོབ་ཐང་ཁག་རིམ་པར་རྡོག་རོལ་བཏང་ཡོད་ལ།  ལྷག་པར་དུ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༨ ལོར་བོད་ས་ཡོངས་སུ་རང་དབང་རྩོད་ལེན་གྱི་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་བྱུང་བའི་རྗེས།  རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་ནང་སྔར་བས་དམ་དྲག་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་སྟེ། ...